Σύκα: 8 παροιμίες που συνδέονται με τα αγαπημένα μας φρούτα

Τα σύκα ήταν από τα πιο αγαπημένα φρούτα των αρχαίων Ελλήνων, τα οποία γεύονταν στο τέλος των συμποσίων ενώ συνδέθηκαν με λαϊκές παροιμίες.

Οι παροιμίες είναι λαϊκά αποφθέγματα που αλληγορικά ή μεταφορικά εκφράζουν απόλυτες αλήθειες. Μέσα στο πέρασμα των αιώνων και με τη χρήση παροιμιών, ο θυμόσοφος λαός μας εξέφραζε εμπειρίες ζωής, άλλοτε καλές, άλλοτε άσχημες και άλλοτε διδακτικές με μπόλικη ωστόσο δόση χιούμορ.

Υπάρχουν πολλές φράσεις που έχουν συνδεθεί με τα σύκα από την αρχή της δημιουργίας του κόσμου. Από τους πρωτόπλαστους Αδάμ και Εύα που κάλυψαν τα επίμαχα σημεία των γυμνών τους σωμάτων μέχρι και την προδοσία του Ιούδα που μετανιωμένος κρεμάστηκε από μία συκιά. Οι πλούσιοι Έλληνες στα αρχαία χρόνια, τα γεύονταν μαζί με άλλους ξηρούς καρπούς, ως  «τραγήματα», στο τέλος των συμποσίων.

Αποκαλούνταν ισχάδες. Τα σύκα αρωματίζονταν και ξεραίνονταν με ιδιαίτερη τέχνη, μια παράδοση που διατηρείται έως σήμερα σε πολλές γωνιές της Ελλάδας με τις πεντανόστιμες συκομαΐδες και παστελαριές, τα ρετσέλια, τις μαρμελάδες και το αξεπέραστο συκαλάκι, γλυκό του κουταλιού. Είναι από τα φρούτα που μπορούμε να τα τρώμε όλο το χρόνο, φρέσκα και αποξηραμένα.

Με προέλευση από το φυσικό περιβάλλον, από μύθους και παραμύθια, από την ιδιωτική, κοινωνική και επαγγελματική ζωή των ανθρώπων ή από ιστορικά  συμβάντα, οι παροιμίες συμπυκνώνουν εμπειρίες, έθιμα και κανόνες πατροπαράδοτης συμπεριφοράς.

Μεταξύ αυτών, θα βρείτε 8 παροιμίες που συνδέονται με το σύκο, τον βασιλιά των φρούτων:

Το καλό το σύκο, το τρων οι καρακάξες

(Οι χειρότεροι παίρνουν τα καλύτερα επειδή βρίσκονται σε πλεονεκτική θέση και χρησιμοποιούν και αθέμιτα μέσα)

Πέσε σύκο να σε φάμε

(για όσους θέλουν να πετύχουν χωρίς να καταβάλλουν καμία προσπάθεια)

Άλλος έφαγε τα σύκα κι άλλος τα πλήρωσε

(αναφέρεται σε κάποιον που τιμωρείται χωρίς να φταίει)

Απ’ τα σύκα ως τα σταφύλια…

(Σύντομα, σε μικρό χρονικό διάστημα, το καλοκαίρι)

Γλυκάθηκε η γριά στα σύκα, έφαγε και τα συκόφυλλα

(Η παροιμία αυτή σημαίνει πως οι απολαύσεις είναι πάντοτε επιθυμητές, ακόμα κι από ηλικιωμένους ανθρώπους)

Έμαθε η γριά στα σύκα κι εμπαινόβγαινε κι εζήτα

(για κάποιους που ζητούν επίμονα και με αναίδεια την επανάληψη της χάρης που τους κάναμε)

Λέμε τα σύκα – σύκα και τη σκάφη – σκάφη

(η φράση χρησιμοποιείται για όποιον μιλά χωρίς περιστροφές, με παρρησία)

Τα σύκα είναι μαλακά, μα χαλούν τα δόντια

( για τις απολαύσεις που βλάπτουν)